Thuốc & Sức khỏe

Đông y điều trị viêm tai giữa

Y học cổ truyền gọi viêm tai giữa với bệnh danh là Nhĩ nùng, do phong nhiệt và nhiệt độc gây ra. Bệnh lúc đầu là cấp tính, nếu không chữa trị đúng cách và triệt để dễ chuyển thành mãn tính và dễ tái phát, ảnh hưởng đến thính lực.

Viêm tai giữa là tình trạng viêm cấp hoặc mãn tính của tai giữa. Bệnh thuộc nhóm các bệnh lý viêm đường hô hấp trên, thường gặp ở trẻ em.

Những Nội Dung Cần Lưu Ý

1. Chữa viêm tai giữa bằng thuốc Y học cổ truyền1.1. Thể cấp tính1.2. Thể mạn tínhCan kinh thấp nhiệtThể thận hư hay âm hư hư hỏa thượng viêmThể tỳ hư thấp nhiệtNgoài các thuốc uống trong như vừa nêu, cần kết hợp điều trị bằng các thuốc dùng ngoài tại vị trí tai bị bệnh. Các bài thuốc có thể áp dụng như:2. Châm cứu điều trị viêm tai giữa3. Điều trị Viêm tai giữa bằng thuốc nam3.1. Tỏi3.2. Lá mơ lông3.3. Lá hẹ3.4. Rau diếp cá
1. Chữa viêm tai giữa bằng thuốc Y học cổ truyền
Tùy thuộc vào từng thể bệnh

1.1. Thể cấp tính
Nguyên nhân: Do phong nhiệt, nhiệt độc gây ra.

Triệu chứng: Sốt, sợ lạnh, đau đầu, ù tai, đau trong tai, có thể chảy mủ tai vàng đặc, mùi hôi thối, có khi lẫn máu, mạch huyền sác, rêu lưỡi vàng.

Pháp điều trị: Sơ phong thanh nhiệt hoặc trừ thấp nhiệt ở kinh can đởm

Bài thuốc: Có thể sử dụng một trong các bài thuốc cổ phương sau:

Sài hồ thanh can thang gia giảm:

Sài hồ
12g
Bạc hà
06g

Long đởm thảo
12g
Kim ngân hoa
20g

Hoàng cầm
12g
Ngưu bàng tử
12g

Chi tử
12g

Gia thêm Sinh địa 16g, Đan bì 12g nếu chảy máu, chảy mủ tai

Hoặc bài Long đởm tả can thang gia giảm:

Long đởm thảo
12g
Mộc thông
12g

Hoàng cầm
12g
Sa tiền tử
12g

Chi tử
08g
Trạch tả
12g

Đương quy
08g
Sinh địa
12g

Cam thảo
04g

Thêm Kim ngân hoa 16g, Liên kiều 12g nếu có sốt cao, tai chảy mủ đặc, có máu, mặt đỏ, chất lưỡi đỏ.

Thêm Đại hoàng 06g nếu có táo bón

Bỏ Sinh địa, thêm Ý dĩ 16g, Thuyền thoái 06g, Thạch xương bồ 06g, Thương truật 06g nếu sốt ít, trong tai thấy đau nhức nhiều, chảy ít mủ

1.2. Thể mạn tính
Là tình trạng bệnh kéo dài không khỏi hẳn, có khi xuất hiện đợt cấp

Nguyên nhân:

Nếu đang trong đợt cấp thì nguyên nhân do thấp nhiệt ở can kinh
Nếu bệnh kéo dài không có sốt hay đau tai là do hư hỏa ở thận
Nếu bệnh kéo dài kèm theo triệu chứng về tiêu hóa như ăn kém, gầy, ỉa chảy là do tỳ hư thấp nhiệt

Thể bệnh: Bao gồm 3 thể chính theo nguyên nhân gây bệnh

Can kinh thấp nhiệt

Là đợt cấp của thể viêm tai giữa mạn tính

Triệu chứng: Bệnh nhân thường xuyên chảy mủ tai, mủ loãng, đợt này tai đau nhức, chảy mủ tăng lên, vàng đặc, hôi dính.

Pháp điều trị: Thanh can lợi thấp

Bài thuốc: Tương tự như điều trị viêm tai giữa cấp tính

Thể thận hư hay âm hư hư hỏa thượng viêm

Thường gặp ở người lớn tuổi, bệnh lâu ngày ảnh hưởng tới chức năng nghe

Triệu chứng: Mủ ra thường xuyên, mủ loãng, tai ù, nghe kém, hoa mắt chóng mặt, ngủ ít, lưng gối mỏi đau, lưỡi khô, ít rêu, mạch tế sác

Pháp điều trị: Dưỡng âm thanh nhiệt, bổ thận thông khiếu

Bài thuốc: có thể sử dụng Tri bá địa hoàng hoàn gia giảm

Thục địa
12g
Trạch tả
08g

Sơn thù
08g
Đan bì
08g

hoài sơn
16g
Phục linh
08g

Tri mẫu
08g
Hoàng bá
08g

Thể tỳ hư thấp nhiệt

Là thể bệnh thường gặp ở trẻ em viêm tai giữa mạn tính với tình trạng nổi bật là tỳ mất kiện vận.

Triệu chứng: Chảy mủ loãng kéo dài, sắc mặt vàng bủng, ăn kém chậm tiêu, đại tiện loãng, mệt mỏi, mạch hoãn nhược.

Pháp điều trị: Kiện tỳ hóa thấp

Bài thuốc: Thường dùng Thanh tỳ thang gia giảm

Hoàng liên
08g
Bạch thược
08g

Bạch biển đậu
08g
Bạch linh
08g

Thuyền thoái
04g
Trạch tả
12g

Hoài sơn
12g
Cốc ma
08g

Ngoài ra có thể sử dụng các bài thuốc Sâm linh bạch truật tán, Bổ trung ích khí thang gia giảm cho phù hợp với từng người bệnh

Ngoài các thuốc uống trong như vừa nêu, cần kết hợp điều trị bằng các thuốc dùng ngoài tại vị trí tai bị bệnh. Các bài thuốc có thể áp dụng như:
Bài 1: Băng phiến 0,6g, Bằng sa 1,2g, Hoàng liên 16g

Tất cả tán bột mịn, rắc vào vị trí tai viêm ngày 1 lần sau khi rửa sạch tai bằng nước muối.

Bài 2: Xác rắn đốt 04g, Phèn phi 16g, Băng phiến 0,6g

Cách dùng tương tự như bài 1: Tất cả tán bột mịn, rắc vào vị trí tai viêm ngày 1 lần sau khi rửa sạch tai bằng nước muối.

2. Châm cứu điều trị viêm tai giữa
Điều trị viêm tai giữa phổ biến nhất là dùng thuốc theo các phương pháp trên. Ngoài ra có thể kết hợp điều trị bằng châm cứu các huyệt: Ế phong, Thính hội, Thính cung,

Nếu nhiệt nhiều thêm Hợp cốc, Phong trì
Nếu thận hư thêm Thận du
Nếu tỳ hư thêm Túc tam lý

Có thể kết hợp Nhĩ châm các điểm Tai, Tai trong, Nội tiết

3. Điều trị Viêm tai giữa bằng thuốc nam
Trên đây là phương pháp điều trị Viêm tai giữa theo cơ sở lý luận và thực tiễn của y học cổ truyền đã được đúc rút và tổng kết và xuất hiện trong các y văn.

Tuy nhiên, trong dân gian cũng tồn tại nhiều cách chữa bệnh lý trên sử dụng các nguyên liệu tự nhiên, sẵn có trong vườn nhà, dễ tìm lại tiết kiệm. Do đó có rất nhiều người đã áp dụng nhưng do vẫn chưa có bằng chứng khoa học nào chứng minh hiệu quả của các phương pháp này. Do đó trước khi áp dụng nên tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.

Dưới đây là các nguyên liệu sử dụng để điều trị viêm tai giữa

3.1. Tỏi
Củ tỏi (Nguồn: Internet)

Là một loại gia vị phổ biến chứa các thành phần có tác dụng kháng sinh, kháng nấm, chống viêm, tăng cường sức đề kháng.

Cách sử dụng: Ép lấy nước 1 tép tỏi, pha cùng 5ml nước muối sinh lý, nhỏ tai 1 – 2 giọt/lần, 2 lần/ngày.

3.2. Lá mơ lông
Lá mơ lông (Nguồn: Internet)

Là một nguyên liệu phổ biến, dễ kiếm và có tác dụng sát khuẩn

Cách sử dụng: Dùng 1 lá mơ lông rửa sạch, hơ trên lửa cho mềm, cuốn thành dạng điếu, đút vào tai trong 10 phút. Ngày làm 1 – 2 lần. Hoặc sau khi hơ lửa thì vò nát lá và cho vào gạc sạch, nhét vào tai để qua đêm.

3.3. Lá hẹ
Lá hẹ (Nguốn: Internet)

Là một loại rau gia vị khá phổ biến có hoạt tính kháng sinh, chống tụ cầu và nhiều loại vi khuẩn gây bệnh.

Cách sử dụng: Lá hẹ 50g đem rửa sạch, ngâm nước muối loãng, để ráo, xay (hoặc giã nhuyễn), lọc lấy nước nhỏ tai ngày 2 – 3 lần, mỗi lần 2 – 3 giọt.

3.4. Rau diếp cá
Lá diếp cá (Ngư tinh thảo) (Nguồn: Internet)

Trong YHCT diếp cá có tên Ngư tinh thảo, vị ngọt đắng, tính mát có tác dụng thanh nhiệt giải độc, tiêu viêm và sát khuẩn tốt

Cách sử dụng: Tương tự như lá hẹ. Lá diếp cá 50g đem rửa sạch, ngâm nước muối loãng, để ráo, xay (hoặc giã nhuyễn), lọc lấy nước nhỏ tai ngày 2 – 3 lần, mỗi lần 2 – 3 giọt.

BS. Hương Giang

 

Back to top button