Thuốc & Sức khỏe

Bệnh Lupus ban đỏ hệ thống: Triệu chứng, nguyên nhân và phương pháp điều trị

Đánh giá bài viết ngay

Lupus ban đỏ hệ thống là căn bệnh tự miễn, biểu hiện trên toàn bộ cơ thể. Nguy hiểm hơn, chúng còn gây ra nhiều biến chứng về tim mạch, thận, hệ thần kinh,… Do đó, nếu không được điều trị sớm, khả năng tử vong là rất cao. Trong bài viết dưới đây, bạn đọc hãy cùng tìm hiểu chi tiết về căn bệnh này.

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống là gì?
Bệnh lupus ban đỏ hệ thống (SLE) thuộc nhóm các bệnh tự miễn. Tức là cơ thể người bệnh tự sản sinh ra kháng thể tấn công và tiêu diệt mô tế bào của các cơ quan. Khi đó, các mô bị viêm và gây tổn thương cho các bộ phận trong cơ thể.

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống là gì?
Căn bệnh này tiến tiển theo hai giai đoạn nhẹ và nặng. Đối với bệnh nhân ở giai đoạn nhẹ, lupus ban đỏ chỉ biểu hiện ngoài ra. Tuy nhiên, đối với thể bệnh nặng, chúng tác động cùng lúc nhiều bộ phận quan trọng như thận, não, khớp xương và mạch máu.

Theo thống kê, lupus ban đỏ hệ thống gây nguy hiểm cho hàng triệu người trên thế giới mỗi năm. Vì vậy, nó còn được gọi là “căn bệnh toàn cầu”. Nghiên cứu đã đưa ra rằng, tỷ lệ mắc bệnh này là 1/2000. Trong đó, đối tượng là nữ giới trong khoảng 15 đến 40 tuổi chiếm phần lớn, nam giới mắc bệnh này rất hiếm gặp.

Bệnh lupus và lupus ban đỏ hệ thống có khác nhau không?
Có 4 loại bệnh lupus chính đó là:

Lupus viêm da: ảnh hưởng ngoài da dưới dạng phát ban
Lupus do thuốc: Loại này xảy ra do phản ứng quá mức với một số loại thuốc như hydralazine hoặc quinidine và Pronestyl
Lupus sơ sinh: Lupus ảnh hưởng đến trẻ sơ sinh như là kết quả của một cách thụ động tiếp thu các kháng thể từ người mẹ bị bệnh lupus ban đỏ.
Lupus ban đỏ hệ thống: Đây là loại Lupus nghiêm trọng nhất nó ảnh hưởng đến các cơ quan nội tạng nên cực kỳ nguy hiểm.

Nguyên nhân của lupus ban đỏ hệ thống
Bệnh lupus ban đỏ hệ thống xuất hiện từ nhiều nguyên nhân nhưng để xác định chính xác là điều khó khăn. Tuy nhiên, nguồn gốc gây bệnh do sự suy yếu của hệ thống miễn dịch. Vì vậy, dựa vào điều này, các bác sĩ đã đưa ra một số yếu tố gây bệnh sau đây.

Di truyền

Nghiên cứu dã chỉ ra rằng, lupus tồn tại trên một số gen, có thể di truyền. Do đó, nếu trong gia đình có tiền sử người mắc bệnh lupus thì khả năng bạn là người tiếp theo rất cao. Tỷ lệ này có thể gấp tới 20 lần các nguyên nhân khác.

Điều kiện môi trường

Ánh nắng mặt trời gây bệnh lupus ban đỏ
Ánh nắng mặt trời chứa các tia tử ngoại là nguyên nhân tiềm ẩn gây nên bệnh lupus ban đỏ. Ngoài ra, các nhà khoa học cũng khẳng định rằng, môi trường sống với hóa chất độc hại hoặc ô nhiễm khiến bệnh này trở nên trầm trọng hơn.

Yếu tố nội tiết

Theo các chuyên gia, bệnh lupus ban đỏ thường gặp ở nữ giới, đặc biệt là phụ nữ mang thai. Khi đó, nồng độ các hormone bắt đầu thay đổi khiến họ có nguy cơ mắc căn bệnh nguy hiểm này.

Tác dụng phụ của thuốc

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, một số loại thuốc như thuốc chống động kinh, kháng sinh,… có khả năng gây ra một số triệu chứng giống với lupus ban đỏ. Bên cạnh đó, thuốc tránh thai cũng được cho là nguồn cơn của căn bệnh này.

Nhận biết các triệu chứng tiềm ẩn
Bệnh SLE gây ra nhiều tồn thương lên các bộ phận của cơ thể. Mỗi tác động đều có những biểu hiện khác nhau nhưng đều khiến người bệnh vô cùng mệt mỏi. Các chuyên gia đã phân tích và đưa ra các biểu hiện như sau.

Biểu hiện ở xương khớp

Hầu hết các trường hợp mắc bệnh đều trải qua các cơn đau khớp và xuất hiện các hiện tượng như đau khớp, viêm khớp, tay chân tê nhức,… Nguy hiểm hơn, người bệnh có thể bị hoại tử xương.

Lupus gây đau xương khớp

Đau khớp: Các cơn đau này là do chứng viêm khớp mà lupus ban đỏ tạo nên. Trong đó khớp bị sưng nhỏ, vị trí thường xuất hiện ở cổ tay và đối xứng nhau.
Viêm khớp: Viêm khớp gây ra các cơn đau nhức kèm theo cảm giác nóng ran. Tuy nhiên, người bệnh cần chú ý với triệu chứng này bởi nó có thể gây ra nhiễm trùng.
Tê nhức chân tay: Theo thống kê, cứ 3 bệnh nhân lupus thì có 1 người mắc hội chứng co thắt mạch máu (Raynaud). Điều này khiến việc lưu thông máu gặp vấn đề, khiến chân tay bị tê bì và trở nên tím tái.
Hoại tử xương: Khi bị hoại tử đầu xương, người bệnh có thể nhận thấy các cơn đau dữ dội kèm theo hiện tượng lồi cầu xương đùi, cánh tay.

Biểu hiện ngoài da

Các dấu hiệu ngoài ra là đặc trưng của bệnh lupus ban đỏ hệ thống. Trong đó, cơ thể người bệnh sẽ nổi phát ban khi gặp ánh nắng mặt trời. Bởi lúc này, hệ miễn dịch bị tấn công nên da trở nên nhạy cảm hơn.

Ngoài ra, những vết tổn thương hình đĩa, cánh bướm có màu đỏ, xuất hiện theo từng mảng và lan dần ra khắp cơ thể. Đặc biệt, chúng hầu như để lại sẹo, gây mất thẩm mỹ của cơ thể. Chính điều này không chỉ gây ảnh hưởng tới sức khỏe mà còn khiến tâm lý người bệnh suy sụp.

Biểu hiện khác

Người bệnh lupus ban đỏ bị sốt kéo dài
Ngoài các biểu hiện đặc trưng ở xương khớp và da thì bệnh lupus ban đỏ còn gây ra các cơn sốt cao kéo dài nhiều ngày. Tuy nhiên, khả năng này thường chiếm tỷ lệ nhỏ. Ngoài ra, theo một số báo cáo, người bệnh lupus thường bị rụng tóc. Một số trường hợp ghi nhận các vết hói và nổi ban đỏ ngay trên da đầu. Hay quá nhiều protein trong nước tiểu.

Lupus ban đỏ được chẩn đoán thế nào?
Để chẩn đoán bệnh lupus ban đỏ, các bác sĩ tiến hành khám lâm sàng và cận lâm sàng. Đầu tiên, người bệnh cần khai báo một số vấn đề như tiền sử gia đình, tuổi tác, nghề nghiệp và tình trạng sử dụng thuốc. Sau đó, dựa vào những biểu hiện nghi ngờ, bác sĩ có thể chẩn đoán lâm sàng rằng bệnh lupus có xuất hiện trên cơ thể đó hay không. Một số xét nghiệm sau được sử dụng phổ biến trong chẩn đoán cận lâm sàng.

Xét nghiệm máu: Bác sĩ sẽ tiến hành xét nghiệm máu để kiểm tra các chỉ số như tốc độ lắng hồng cầu, công thức máu, anti-dsDNA hoặc kháng thể. Nếu các con số tăng giảm bất thường, bệnh nhân được kết luận mắc lupus ban đỏ hệ thống.
Xét nghiệm nước tiểu: Ở xét nghiệm này, bác sĩ sẽ phân tích nồng độ protein, HC, BC khi thận bị tổn thương.
Siêu âm ổ bụng: Siêu âm giúp bác sĩ xác định được thận, gan của người bệnh có bị teo hay không. Đây được xem là ảnh hưởng nặng nề của lupus lên cơ thể.

Hướng điều trị bệnh
Sử dụng thuốc điều trị bệnh lupus
Bệnh lupus ban đỏ hệ thống có chữa khỏi được không?
Bệnh lupus ban đỏ hệ thống là căn bệnh quái ác không thể chữa khỏi. Tuy nhiên, với sự tiến bộ của y học, bệnh lupus ban đỏ hệ thống có thể được khống chế và kéo dài thời gian cho người bệnh.

Một số biện pháp dưới đây giúp hỗ trợ điều trị căn bệnh này.

Sử dụng thuốc điều trị
Điều trị lupus bằng các loại thuốc đặc trị là phương pháp được ưu tiên hàng đầu. Sau khi trải qua các xét nghiệm, bệnh nhân sẽ được chẩn đoán đang ở giai đoạn nào của bệnh. Dựa vào điều này, các bác sĩ sẽ chỉ định các loại thuốc phù hợp.

Thuốc kháng viêm không Steroid: Loại thuốc này giúp làm giảm các cơn đau ở xương khớp đồng thời giảm sốt hiệu quả. Tuy nhiên, nó lại gây ra một số tác hại đến thận, do đó người bệnh cần tuân thủ liều lượng từ bác sĩ chuyên khoa.
Thuốc ức chế miễn dịch: Một số loại thuốc trong nhóm này bao gồm azathioprine, methotrexat,… được chỉ định trong cho các đối tượng mắc lupus có các triệu chứng viêm khớp, viêm da.
Thuốc chống sốt rét tổng hợp: Nhóm thuốc này có khả năng làm dịu đi các mảng đỏ và cơn đau, tê cứng chân tay ở người bệnh lupus. Tuy nhiên, chúng lại được chứng minh là gây hại cho thị giác. Chính vì vậy, người bệnh không được tự ý sử dụng loại thuốc này.

Hạn chế tiếp xúc với ánh nắng
Bôi kem chống nắng khi ra ngoài
Các tia tử ngoại từ ánh sáng mặt trời gây nhiều tác hại lên da và cơ thể. Điều này được kiểm chứng khi triệu chứng phát ban đỏ ở người bệnh lupus trở nên trầm trọng hơn khi tiếp xúc với ánh nắng. Vì vậy, người bệnh cần hạn chế ra đường khi trời đang nắng gắt (12 giờ trưa).

Trong trường hợp bất khả kháng, người bệnh cần ra ngoài đường thì việc bôi kem chống nắng, mặc quần áo dài, đeo khẩu trang là điều cần làm. Việc này giúp bệnh nhân giảm thiểu tối đa tác hại của tia UV cho cơ thể. Ngoài ra, theo các chuyên gia, kể cả khi bạn chưa mắc lupus thì bảo vệ da khi ra nắng cũng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh.

Thực hiện chế độ ăn uống khoa học
Dinh dưỡng góp phần quan trọng trong việc điều trị mọi bệnh lý. Do đó, mỗi thực phẩm bạn ăn hàng ngày đều có thể tác động tích cực hoặc tiêu cực lên cơ thể. Đối với bệnh nhân lupus ban đỏ hệ thống, một số điều dưới đây sẽ hỗ trợ bạn trong quá trình điều trị bệnh này.

Bổ sung các thực phẩm chứa nhiều vitamin D như bơ, trứng, dầu cá,…
Cung cấp lượng canxi cần thiết cho cơ thể bằng cách ăn nhiều rau xanh, phomai, trứng,… Ngoài ra, bạn có thể kết hợp các loại sữa bột có lợi cho xương khớp.
Đường, dầu mỡ đều khiến nội tạng của cơ thể bị suy yếu dần. Do đó, với người bệnh lupus, các thực phẩm chứa các chất này cần được loại bỏ trong thực đơn hàng ngày.

Tiên lượng bệnh lupus ban đỏ hệ thống

Trong số các nguyên nhân khiến người bệnh lupus tử vong là do chứng suy thận. Tuy nhiên, hiện nay, các trường hợp gặp biến chứng về tim, nhiễm trùng và ung thư ngày càng nhiều hơn. Bên cạnh đó, các biện pháp hỗ trợ điều trị bệnh lại gây ra rất nhiều tác hại cho cơ thể.

Theo các chuyên gia, biến chứng mà lupus gây ra có ảnh hưởng lớn tới tuổi thọ của bệnh nhân. Nó tỉ lệ thuận với tình trạng nặng nhẹ của bệnh lý. Mặc dù vậy, với nền y học ngày càng tiên tiến, những người mắc căn bệnh này đang được gia tăng tuổi thọ rất nhiều. Vì vậy, bạn cần giữ một tinh thần lạc quan để quá trình điều trị bệnh diễn ra suôn sẻ.

Các biến chứng của lupus ban đỏ hệ thống
Lupus ban đỏ hệ thống gây ra nhiều tác động xấu lên hầu hết các cơ quan từ hệ thần kinh, hệ xương, hệ hô hấp cho tới hệ tiêu hoá. Bệnh này được đánh giá là có tiến triển phức tạp. Bệnh có xu hướng theo đợt và không ngừng tăng mức độ nguy hiểm. Ở một vài trường hợp, lupus đe doạ tính mạng của người bệnh.

Biến chứng suy thận
Chính vì vậy, người bệnh cần quan sát tới các các điểm bất thường và đến bệnh viện kịp thời, tránh các hậu quả về sau. Để tìm hiểu rõ hơn đồng thời cảnh báo người bệnh, dưới đây sẽ là các biến chứng nguy hiểm mà bệnh nhân có thể gặp phải.

Tim mạch: Lupus ban đỏ gây ra chứng viêm cơ tim và tràn dịch màng tim. Nếu không được phát hiện kịp thời, suy tim có thể xảy ra bất cứ lúc nào.
Thận: Tương tự với tác động lên tim mạch, lupus cũng huỷ hoại chức năng thận, khiến bộ phận này bị suy yếu.
Thần kinh: Các cơn sốt kéo dài nhiều ngày khiến bệnh nhân mệt mỏi, sức khỏe xuống dốc. Nguy hiểm hơn, cơ thể sẽ bắt đầu lên cơn co giật do ảnh hưởng của lupus lên hệ thần kinh.
Phổi: Biến chứng ở phổi là tình trạng suy hô hấp. Lúc này, bệnh nhân sẽ cảm thấy khó thở do phổi bị viêm hoặc tràn dịch.

Bên cạnh đó, khi điều trị bằng thuốc, người bệnh có thể gặp nhiều tác dụng phụ như suy giảm sức đề kháng, mắt mờ hoặc sản sinh vi khuẩn kháng thuốc khác. Ngoài ra, biến chứng bội nhiễm khiến bệnh nhân có thể tử vong.

Khi nào bạn cần đến gặp bác sĩ
Các triệu chứng của căn bệnh lupus ban đỏ khá giống với một số bệnh về da liễu và xương khớp. Do đó, người bệnh dễ bị nhầm lẫn, dẫn đến việc điều trị sai cách. Để hạn chế tình trạng này, khi gặp các biểu hiện nghi ngờ dưới đây, hãy đến gặp bác sĩ sớm nhất có thể.

Sốt kéo dài nhiều ngày nhưng không có dấu hiệu chấm dứt.
Các mảng phát ban đỏ dạng đĩa, cánh bướm lan rộng trên cơ thể.
Thường xuyên bị khó thở nhưng chưa rõ nguyên do.
Xương khớp bị sưng, chân tay tê cứng khiến các cơn đau xảy ra thường xuyên.

Người mắc bệnh lupus ban đỏ hệ thống sống được bao lâu?
Bệnh lupus ban đỏ hệ thống là bệnh lý chưa có khả năng chữa khỏi. Bệnh nhân chỉ có thể điều trị để kéo dài sự sống. Bởi căn bệnh này tấn công vào tất cả bộ phận của cơ thể. Người bệnh lupus luôn thắc mắc rằng liệu bản thân còn sống được bao lâu?

Theo các thống kê, đa số bệnh nhân không thể sống quá 5 năm. Tuy nhiên, con số này đã được năng lên là 10 năm nếu người bệnh kiên trì và có hướng điều trị đúng đắn. Trên thực tế, các chuyên gia đã công nhận những trường hợp sống lâu và khoẻ mạnh hơn con số được đưa ra. Do đó, điều bạn cần làm là tuân thủ theo phác đồ từ bác sĩ chuyên khoa và thư giãn đầu óc giúp cơ thể tiếp nhận điều trị hiệu quả hơn.

Nhìn chung, bài viết trên đây đã phân tích khá đầy đủ về căn bệnh lupus ban đỏ hệ thống. Đây là một căn bệnh tự miễn nguy hiểm. Do đó, khám tổng quát định kỳ thường xuyên giúp bạn phát hiện bệnh sớm hơn. Chúc các bạn luôn khỏe mạnh và lạc quan vào cuộc sống nhé!

Nguồn: VHO

Back to top button